نقش انگیزش درونی ـ بیرونی و هدف تبحری ـ عملکردگرا در پیش‌بینی خود کارآمدی خلاق دانش‌آموزان پسر سال دوم دبیرستان‌های شهرستان رومشگان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد، گروه روانشناسی تربیتی دانشگاه شهید چمران اهواز.

2 استادیار گروه روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران، اهواز.

3 استاد گروه روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران، اهواز.

چکیده

مقدمه: پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش انگیزش درونی ـ بیرونی و هدف تبحری ـ عملکردگرا در پیش‌بینی خود کارآمدی خلاق دانش‌آموزان پسر سال دوم دبیرستان‌های شهرستان رومشگان صورت گرفته است. روش: این پژوهش از نوع توصیفی ـ همبستگی بود. جامعه آماری این پژوهش شامل تمامی دانش‌آموزان پسر دبیرستان‌های شهرستان رومشگان بود که در سال تحصیلی 1394-1393 مشغول به تحصیل بودند. از این جامعه تعداد 300 نفر به روش نمونه‌گیری تصادفی چندمرحله‌ای انتخاب شدند. به این صورت که در مرحله اول از بین 13 دبیرستان پسرانه 8 دبیرستان به‌صورت تصادفی انتخاب شده و در مرحله بعد از هر دبیرستان تعداد 38 نفر به‌صورت تصادفی ساده انتخاب شده‌اند. تعداد کل این جامعه 1642 نفر بودند. ابزارهای پژوهش شامل مقیاس جهت‌گیری‌های انگیزشی (MO) والرند و همکاران (2005)، مقیاس هدف‌های پیشرفت (AGOS) میگلی و همکاران (2000) و پرسشنامه خودکارآمدی خلاق (CSEQ) بیگیتو (2006) بودند. در این پژوهش آزمون فرضیه‌ها با استفاده از روش همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه انجام شده است. یافته‌ها: نتایج تحلیل نشان داد که بین انگیزش درونی، انگیزش بیرونی، هدف تبحرگرا، هدف عملکردگرا، چالش گری، کنجکاوی، تبحر مستقل، خوشایندی معلم و وابستگی به معلم با خودکارآمدی خلاق رابطه معنی‌دار و مثبتی وجود دارد. نتایج تحلیل رگرسیون به روش ورود هم‌زمان نشان داد که متغیرهای پیش­بین 87/0 درصد از خودکارآمدی خلاق را تبیین می‌کند که در سطح 01/0 >p معنی­دار است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Role of Intrinsi- Extrinsic Motivation and Mastery-Performance Goals in Predicting Creative Self-Efficacy in Junior High School Students in Roomeshkan

نویسندگان [English]

  • Hamid Faramarzi 1
  • Alireza Haji yakhchali 2
  • Manigeh Shahni Yeylagh 3
1 M.A in Educational psychology, Shahid Chamran University, Ahvaz.
2 Assistant professor, Department of Educational psychology, Shahid Chamran University, Ahvaz.
3 Professor, Department of Educational psychology, Shahid Chamran University, Ahvaz.
چکیده [English]

Introduction: The aim of this study was to investigate the role of internal-external motivation and goal mastery approach -performance approach- as predictors of creative self-efficacy in male junior high school students (grade 9) in Romeshgan City. The population consisted of all male high school students in Romeshgan City in the academic year 2015-2016. Method: A total of 346 subjects were selected from the population by using multistage random sampling method. The research design was correlational. The research instruments were motivational orientations scale, achievement goals scale, and creative self-efficacy questionnaire. Data were analyzed using Pearson correlation and multiple regression. Findings: The results of the analysis showed that there was a significant correlation between creative self-efficacy and intrinsic motivation, external motivation, objective mastery approach, challengism, curiosity, independent expertise, teacher pleasantness, and dependence on teacher. Also, the results showed that challengism, curiosity, independent expertise, teacher pleasantness and dependence to teacher explain 0.16 of variance in creative self-efficacy using stepwise method. Conclusion: Based on the present study results, one might relying on intrinsic motivation and empower students to select their objectives and increase their creative self-efficacy.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Intrinsic Motivation
  • Extrinsic motivation
  • Mastery goals
  • Performance goals
  • Creative self-efficacy
- بحرانی، م (1384). «مطالعه انگیزش تحصیلی دانش‌آموزان متوسطه استان فارس و عوامل همبسته با آن». مجله علوم اجتماعی و انسانی دانشگاه شیراز، دوره بیست و دوم، شماره 4، ص 115-104. 

- حاجی یخچالی، ع و فرامرزی، ح (1394). «بررسی رابطه بین سرزندگی تحصیلی، هدف‌های پیشرفت و جهت‌گیری‌های انگیزشی با خودکارآمدی دانشجویان پزشکی دانشگاه جندی‌شاپور اهواز». مجله توسعه آموزش جندی‌شاپور، دوره چهارم، سال شانزدهم، شماره 1، ص 154-125.

- حجازی، ا.؛ عبدلوند، ن و امام وردی، د (1390). «جهت‌گیری هدفی، باورهای هوشی و پیشرفت تحصیلی». مجله روانشناسی 25، سال هفتم، شماره 1، ص 22-1.

- رمضانی، ف (1389). «بررسی روابط ساده و چندگانه هدف‌های پیشرفت با اضطراب امتحان و عملکرد تحصیلی در دانش­آموزان پسر سال اول دبیرستان‌های شهرستان ایذه». پایان‌نامه کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز.

- ریو، جی. ام (2005). انگیزش و هیجان. ترجمه یحیی سید­محمدی (1389) ویرایش هجدهم، چاپ پانزدهم، تهران: نشر ویرایش.
- شانک، پی. آر (2010). انگیزش در تعلیم و تربیت (نظریه، تحقیقات و راهبردها).

- قلی زاده، م (1384). «بررسی روابط ساده و چندگانه هدف‌های پیشرفت با اضطراب امتحان و عملکرد تحصیلی در دانش­آموزان پسر سال اول دبیرستان‌های شهر ایذه». پایان‌نامه کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز.

- مکتبی، غ.ح و فرامرزی، ح (1394). «بررسی رابطه جهت‌گیری‌های انگیزشی و خودکارآمدی تحصیلی با هویت تحصیلی در دانشجویان دانشگاه جندی‌شاپور اهواز». مجله توسعه آموزش جندی‌شاپور، دوره سوم، سال هفتم، شماره 2، ص 25-14.

- مروتی، ذ.ا (1390). «رابطه علی محیط یادگیری سازنده گرایی ادراک شده و عملکرد ریاضی با میانجیگری جهت‌گیری درونی هدف، ارزش تکلیف، نگرش نسبت به ریاضی و خودکارآمدی ریاضی در دانش‌آموزان پسر سال سوم دبیرستانی شهر اهواز». پایان‌نامه دکتری تخصصی روان‌شناسی تربیتی، دانشگاه شهید چمران اهواز.

- هاشمی شیخ شبانی، ا (1380). «بررسی رابطه برخی پیشایندهای مهم و مربوط با خود ناتوان‌سازی تحصیلی و رابطه آن با پیامدهای برگزیده در دانش‌آموزان سال اول دبیرستان‌های اهواز». پایان‌نامه‌ی کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز.

- Ames, C. & Archer, J. (2014). “Achievement goals in the classroom: Students’ learning strategies and motivational processes”. Journal of Educational Psychology, 80, 260–267.

- Bandura, A. (2006). “Cultivating competence, self-efficacy, and intrinsic interest through proximal self-motivation”. Journal of Personality and Social psychology, 41(3), 586-598.

- Beghtto, R. A. (2006). “Creative self-efficacy: Correlates in middle and secondary students”. Creativity Resarch Jornal, 18, 447-457.

- Buggiano, A. K.; Main, D. S. & Katz, P. A. (2013). “Children’s preference for challenge: The role of Perceived competence and control”. Journal of Personality and Social psychology, 54, 134-141.

- Bryan, J. H. & Bryan, T. H. (2013). The Social life of the learning disabled youngster, vol. 1, P. 75-86.

- Karwowski, M. (2016). “It doesn't hurt to ask, but sometimes it hurts to believe: Polish students’ creative self-efficacy and its predictors”. Psychology of Aesthetics, Creativity and the Arts, 5(2), 154 - 164.

- Dickhauser, C.; Buch, S. R. & Dickhauser, o. (2014). “Achievement after failure: The role of achievement goals and negative self-related thoughts”. Learning and instruction, 21, 152-162.

- Dupeyrat, C. & Marian, C. (2005). “Implicit theories of intelligence, goal orientation, cognitive engagement and achievement: A test of Dweck's model with returning to school adults”. Contemporary Educational Psychology, 30, 43-59.

- Gottfried, A. E. (2009). “Academic intrinsic motivation in elementary and junior High school students”. Journal of Education psychology, 77, 631-645.

- Gottfried, A. E. (2013). “Academic intrinsic motivation in elementary and junior High school students”. Journal of Education psychology, 82, 525-538.

- Kaufman, J.; Beghetto, R. & Baxter, B. L. (2011). “Beyond big and little: The four c model of creativity”. Review of General Psychology, 13(1), 1-12.

- Lemons, G. (2015). “Is creative behavior a function of creative self –efficacy”? Creativity Research Journal, 22(2), 151-161.

- Li, J. (2016). “Creativity Self-Efficacy Scale as a Predictor for Classroom Behavior in a Chinese Student Context”. Open Education Journal, 4, 90-94.

- Licht, B. G. & Kistner, J. A. (2012). Motivation problem of learning, 6, 222-245.

- Lehrer, J. (2012). Imagine: How creativity works. Boston, MA: Houghton Mifflin Harcourt.

- Liem, A. D.; Lau, S. & Nie, Y. (2008). “The role of self-efficacy, task value, and achievement goals in predicting learning strategies, task disengagement, peer relationship, and achievement outcome”. Journal of Contemporary Educational Psychology, 33, 486-512.

- Midgley, C.; Maehr, M. L.; Hruda, L.; Anderman, E. M.; Anderman, L.; Freeman, K. E.; Gheen, M.; Kaplan, A.; Kumar, R.; Middleton, M. J.; Nelson, J.; Roeser, R. & Urdan, T. (2000). Manual for the Patterns of Adaptive Learning Scales (PALS). Ann Arbor, MI: University of Michigan.

- Mis, C. (2012). “Avoidance behavior and perceived control”. Motivation and Emotion, 1, 61-63.

- Ryan, R. & Deci, E. I. (2009). “Self –determination theory and facilitation of intrinsic motivation, social development, and well-being”. American psychologist, 55, 58-70.

- Ryan, R., & Deci, E. I. (2000b). “Intrinsic and extrinsic motivation: classic Definition and new direction”. Contemporary educational psychology, 25, 54-67.

- Tierney, P. & Farmer, S. M. F. (2002). “Creative self-efficacy: Its potential antecedents and relationship to creative performance”. Academy of management Journal, 45, 1137-1148.

- Vallerand, R. J.; Pelletier, L.G.; Blais, M.R.; Briere, N.M.; senecal, C. & Vallieres, E.F. (2005). “The Academic motivation scale: A measure intrinsic, extrinsic and a motivation in education”. Academy of management Journal, 55, 101-110.

- Wentzel, C. (2009). “Advancing achievement goal theory: Using goal structure and goal orientations to predict students’ motivation, cognition, and chievement”. Journal of Educational Psychology, 96, 236-250.