روانشناسی اجتماعی
مونا فرخنده فال؛ پگاه نجات
چکیده
مقدمه: این پژوهش با هدف بررسی اثر طرد اجتماعی بر عزت نفس آشکار و ضمنی حالتی، و نقش تعدیلگری عزت نفس آشکار و ضمنی صفتی در این رابطه انجام شد. روش: پژوهش از نوع آزمایشی با یک عامل برون آزمودنی دوسطحی (پذیرش/ طرد) بود. شرکتکنندگان 110 نفر (80% زن) با میانگین سن 4/27 سال بودند که به طور داوطلبانه و آنلاین در پاییز 1400 در مطالعه شرکت نمودند. شرکتکنندگان ...
بیشتر
مقدمه: این پژوهش با هدف بررسی اثر طرد اجتماعی بر عزت نفس آشکار و ضمنی حالتی، و نقش تعدیلگری عزت نفس آشکار و ضمنی صفتی در این رابطه انجام شد. روش: پژوهش از نوع آزمایشی با یک عامل برون آزمودنی دوسطحی (پذیرش/ طرد) بود. شرکتکنندگان 110 نفر (80% زن) با میانگین سن 4/27 سال بودند که به طور داوطلبانه و آنلاین در پاییز 1400 در مطالعه شرکت نمودند. شرکتکنندگان ابتدا به سنجههای عزت نفس آشکار و ضمنی صفتی پاسخ دادند، سپس تحت القای طرد اجتماعی با روش «نوشتن از تجربه گذشته» قرار گرفتند و در نهایت به سنجههای عزت نفس آشکار و ضمنی حالتی پاسخ دادند. برای سنجش عزت نفس آشکار از مقیاس عزت نفس روزنبرگ (1965) و عزت نفس تک سئوالی (دانلان و همکاران، 2015) و برای سنجش عزت نفس ضمنی از آزمون تداعی ضمنی (گرینوالد و فارنام، 2000) و آزمون حرف-نام (کیتایاما و کاراساوا، 1997) استفاده شد. یافتهها: همسو با نظریه عقربه اجتماعی (لیری، 2012)، عزت نفس ضمنی حالتی در گروه طرد پایینتر از گروه پذیرش بود. در مقابل، عزت نفس آشکار حالتی در گروه طرد تفاوتی با گروه پذیرش نداشت. تبیین احتمالی این یافته میتواند فعال شدن مکانیزمهای دفاعی آگاهانه برای محافظت از عزت نفس به دنبال طرد اجتماعی باشد. اثر طرد اجتماعی بر عزت نفس ضمنی حالتی توسط هیچ کدام از دو عزت نفس صفتی ضمنی و آشکار تعدیلگری نشد. در مقابل، اثر طرد اجتماعی بر عزت نفس آشکار حالتی، توسط هر دو نوع عزت نفس آشکار و ضمنی صفتی تعدیلگری شد. نتیجهگیری: عزت نفس آشکار حالتیِ کسانی که عزت نفس ضمنی صفتی بالاتر یا عزت نفس آشکار صفتی پایینتر داشتند کمتر در مقابل طرد آسیبپذیر بود. تفاوت عزت نفس آشکار و ضمنی حالتی در اثرپذیری از طرد اجتماعی در سطوح مختلف عزت نفس آشکار و ضمنی صفتی نیازمند بررسی بیشتر به نظر میرسد.
زیبا برقی ایرانی؛ مجتبی بختی؛ محمدجواد بگیان کوله مرز
دوره 4، شماره 1 ، شهریور 1394، ، صفحه 157-175
چکیده
مقدمه: پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر بخشی آموزش مهارتهای اجتماعی مبتنی بر پردازش شناختی بر بهزیستی اجتماعی، هیجانی و روانشناختی دانشآموزان مبتلا به اختلال سلوک بود. روش: این پژوهش به شیوه آزمایشی و با طرح پیشآزمون و پسآزمون با گروه کنترل اجرا شد. جامعه آماری شامل کلیه دانشآموزان پسر مقطع ابتدایی شهرستان نورآباد (دلفان) ...
بیشتر
مقدمه: پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر بخشی آموزش مهارتهای اجتماعی مبتنی بر پردازش شناختی بر بهزیستی اجتماعی، هیجانی و روانشناختی دانشآموزان مبتلا به اختلال سلوک بود. روش: این پژوهش به شیوه آزمایشی و با طرح پیشآزمون و پسآزمون با گروه کنترل اجرا شد. جامعه آماری شامل کلیه دانشآموزان پسر مقطع ابتدایی شهرستان نورآباد (دلفان) در سال تحصیلی 93-92 بودند. آزمودنیهای پژوهش شامل 40 دانشآموز پسر دارای اختلال سلوک بود که از میان دانشآموزان بعد از شناسایی بهوسیله مقیاس درجهبندی اختلال سلوک و انجام مصاحبه بالینی ساختاریافته انتخاب و بهصورت تصادفی ساده در دو گروه آزمایش و گواه گمارده شدند. برای جمعآوری دادهها ازمصاحبه بالینی ساختاریافته، مقیاس درجهبندی اختلال سلوک و مقیاس بهزیستی شخصی استفاده شد. یافته ها: تحلیل کوواریانس چند متغیری (MANCOVA) نشان داد که آموزش مهارتهای اجتماعی مبتنی بر پردازش شناختی بر بهزیستی دانشآموزان دارای اختلال سلوک مؤثر بوده (001/0>P) و منجر به کاهش نشانههای مرضی اختلال سلوک در دانشآموزان مبتلا شده است. نتیجه گیری: بر اساس یافتههای بهدستآمده میتوان گفت که آموزش مهارتهای اجتماعی مبتنی بر پردازش شناختی به افزایش سلامت روان منجر میشود و در پیشگیری از اختلال سلوک نقشی مؤثر دارد.
محمد اورکی؛ حسین زارع؛ زهرا عطار قصبه
دوره 6، شماره 2 ، بهمن 1396، ، صفحه 167-183
چکیده
مقدمه: پژوهش حاضر با هدف بررسیتاثیر توانبخشی شناختی بر حافظه کاری و پیشرفت تحصیلی کودکان با اختلال ریاضی انجام شده است. روش: روش مطالعه حاضرنیمه آزمایشی باطرح پیش آزمون ـ پس آزمون با گروه گواه است. 30 دانش آموزدختر با اختلال ریاضی پایه سوم تا پنجم ابتدایی که به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند به صورت تصادفی به دو گروه آزمایش ...
بیشتر
مقدمه: پژوهش حاضر با هدف بررسیتاثیر توانبخشی شناختی بر حافظه کاری و پیشرفت تحصیلی کودکان با اختلال ریاضی انجام شده است. روش: روش مطالعه حاضرنیمه آزمایشی باطرح پیش آزمون ـ پس آزمون با گروه گواه است. 30 دانش آموزدختر با اختلال ریاضی پایه سوم تا پنجم ابتدایی که به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند به صورت تصادفی به دو گروه آزمایش و کنترل بکار گمارده شدند. گروه آزمایش در این مطالعه برنامه توان بخشی شناختی حافظه ویلسون را به مدت 8 جلسه دریافت کردند و گروه کنترل در انتظار دریافت مداخله باقی ماند. یافته ها: نتایج تحلیل کو واریانس نشان داد نمرات حافظه کاری و پیشرفت تحصیلیکودکان گروه آزمایش به شکل معنی داری افزایش یافته است. نتیجه گیری: بر اساس نتایج پژوهش حاضر می توان گفت توانبخشی شناختی می تواند تا اندازه ایحافظه کاری و پیشرفت تحصیلی کودکان مبتلا به اختلال ریاضی را بهبود بخشد.
سپیده صفیری حسن آبادی؛ صدیقه رضایی دهنوی؛ محمودرضا شاهسواری
چکیده
مقدمه: این مقاله با هدف تحلیل عاملی تائیدی و اکتشافی مشخصههای روانسنجی پرسشنامه همدلی تورنتو و تطبیق آن با زبان فارسی ارائه شده است. روش: مقاله حاضر بصورت یک مطالعه توصیفی، کاربردی و از نوع همبستگی بوده و با هدف توسعهای-روانسنجی نگارش شده است. جامعه آماری شامل 400 نفر از دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی شهرستان گرمسار میباشد که ...
بیشتر
مقدمه: این مقاله با هدف تحلیل عاملی تائیدی و اکتشافی مشخصههای روانسنجی پرسشنامه همدلی تورنتو و تطبیق آن با زبان فارسی ارائه شده است. روش: مقاله حاضر بصورت یک مطالعه توصیفی، کاربردی و از نوع همبستگی بوده و با هدف توسعهای-روانسنجی نگارش شده است. جامعه آماری شامل 400 نفر از دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی شهرستان گرمسار میباشد که با روش نمونهگیری در دسترس انتخاب شدهاند. دادهها با روش تحلیل عاملی اکتشافی و تائیدی تحلیل شده و روایی و پایایی آن با استفاده از نرمافزارهای SPSS و Lisrel بررسی شد. یافته ها: یافته ها نشان داد که پرسشنامه با ضریب اعتبار کل 59/0 دارای پایایی متوسط وKMO با مقدار 702/0 از کفایت مناسبی برخوردار است. این مقاله مبتنی بر سه مطالعه مختلف میباشد که تفاوت آنها در تعداد عوامل تشکیل دهنده پرسشنامه همدلی تورنتو میباشد و مطالعه سوم با تلفیق دو مطالعه اول، شامل یک عامل کلی مرتبه اول و پنج عامل مرتبه دوم میباشد. شاخصهای برازش به دست آمده بیانگر برازش مناسب مدل میباشند. پایایی نمره کل در روش آلفای کرونباخ 92/۰ و در روش بازآزمایی 88/۰ میباشد، که ضرایب پایایی بسیار مناسبی هستند. نتیجه گیری: پرسشنامه همدلی تورنتو به منظور حذف تنوع در ارزشگذاری در مولفه های همدلی و ایجاد یک نسخه تک مولفهای با خصوصیات روانسنجی بالا ایجاد شد، بنابراین، این پرسشنامه با 10 آیتم و تبیین 58/96% از واریانس همدلی در جامعه دانشجویان ایرانی تایید شد.
حسن بافنده قراملکی؛ سارا شرقی لوان؛ رحیم یوسفی
چکیده
مقدمه: موسیقی در تمام ابعاد وجودی انسان تأثیرگذار است و تحقیقات زیادی از تأثیر موسیقی بر جسم و روان دلالت دارند، نوازندگان نیز بهعنوان خالقان موسیقی و قشری فرهیخته از جامعه میتوانند بر آحاد مردم تأثیرگذار باشند. پژوهش حاضر با هدف مقایسهی نظریه ذهن نوازندگان حرفهای سازهای کوبهای سنتی و نوازندگان حرفهای سازهای زهی سنتی و ...
بیشتر
مقدمه: موسیقی در تمام ابعاد وجودی انسان تأثیرگذار است و تحقیقات زیادی از تأثیر موسیقی بر جسم و روان دلالت دارند، نوازندگان نیز بهعنوان خالقان موسیقی و قشری فرهیخته از جامعه میتوانند بر آحاد مردم تأثیرگذار باشند. پژوهش حاضر با هدف مقایسهی نظریه ذهن نوازندگان حرفهای سازهای کوبهای سنتی و نوازندگان حرفهای سازهای زهی سنتی و همتایان عادی است. روش: این مطالعه از نوع علی ـ مقایسهای است که در آن نمونه آماری شامل 90 نفر متشکل از 30 نفر نوازندهی حرفهای سازهای کوبهای سنتی، 30 نفر نوازندهی حرفهای سازهای زهی سنتی و 30 نفر همتای عادی انتخاب شدند که انتخاب نمونه در نوازندگان از بین اساتید موسیقی و بهصورت نمونهگیری در دسترس و انتخاب همتایان عادی بهصورت نمونهگیری هدفمند انجام شد. ابزار مورد استفاده در این پژوهش نظریه ذهن بارون-کوهن بود که دادههای حاصل از آن با استفاده از SPSS-22 و از طریق تحلیل واریانس یکراهه (ANOVA) تجزیه و تحلیل شد.یافتهها: تجزیه و تحلیلها نشان داد که بین نوازندگان حرفهای سازهای کوبهای سنتی، نوازندگان حرفهای سازهای زهی سنتی و همتایان عادی در نظریه ذهن تفاوت معناداری وجود دارد. بهطوریکه نظریه ذهن نوازندگان حرفهای سازهای زهی سنتی بیشتر از نوازندگان حرفهای سازهای کوبهای سنتی و همتایان عادی است.
روانشناسی
علی اکبر شریفی؛ مژده برخورداری ناغانی
چکیده
پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی درمان متمرکز بر هیجان بر انعطافپذیری شناختی و تنظیم شناختی هیجان در نوجوانان دارای اضطراب اجتماعی انجام شده است. این مطالعه از نوع نیمهآزمایشی بود که بر روی نوجوانان دارای اضطراب اجتماعی شهر شهرکرد انجام شد. تعداد ۳۰ نفر به روش نمونهگیری هدفمند انتخاب و به دو گروه آزمایش و کنترل بهصورت تصادفی ...
بیشتر
پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی درمان متمرکز بر هیجان بر انعطافپذیری شناختی و تنظیم شناختی هیجان در نوجوانان دارای اضطراب اجتماعی انجام شده است. این مطالعه از نوع نیمهآزمایشی بود که بر روی نوجوانان دارای اضطراب اجتماعی شهر شهرکرد انجام شد. تعداد ۳۰ نفر به روش نمونهگیری هدفمند انتخاب و به دو گروه آزمایش و کنترل بهصورت تصادفی گمارده شدند. هر دو گروه پرسشنامه تنظیم شناختی هیجان (گرانسفکی و کرایج، ۲۰۰۶) و پرسشنامه انعطافپذیری شناختی (دنیس و وندروال، ۲۰۱۰) را بهعنوان پیشآزمون تکمیل نمودند و پس از آموزش ۸ جلسهای درمان متمرکز بر هیجان به گروه آزمایش، دو گروه مجدداً به پرسشنامههای فوق بهعنوان پسآزمون پاسخ دادند نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد بین گروه آزمایش و گروه گواه ازلحاظ انعطافپذیری شناختی تفاوت معنیداری وجود دارد (0001/0p< و 16/25 F). و درمان متمرکز بر هیجان موجب افزایش نمرات انعطافپذیری شناختی در گروه آزمایش شده است. همچنین نتایج نشان داد که بین گروه آزمایش و گروه گواه ازلحاظ تنظیم شناختی هیجان تفاوت معنیداری وجود دارد (0001/0p< و 85/52 F) و درمان متمرکز بر هیجان موجب افزایش نمرات تنظیم شناختی هیجان در گروه آزمایش شده است. بنابراین میتوان نتیجه گرفت که درمان متمرکز بر هیجان بر تنظیم شناختی هیجان و انعطافپذیری شناختی اثر دارد؛ لذا میتوان از این مداخله در جهت بالا بردن انعطاف پذیری شناختی و تنظیم شناختی هیجان در دانشآموزان دارای اضطراب اجتماعی استفاده کرد.
علی پولادی ریشهری؛ سیدموسی گلستانه
چکیده
مقدمه: پژوهش حاضر تعیین رابطه بین مکانیسمهای دفاعی و سبکهای هویت با تابآوری در اوایل و اواخر نوجوانی است. روش: پژوهش حاضر توصیفی از نوع همبستگی است. بر همین اساس، از بین کلیه دانشآموزان دبیرستانهای شهرستان جم در سال تحصیلی جاری، تعداد 300 نفر (150 دختر و 150 پسر)، با استفاده از روش نمونهگیری تصادفی ساده انتخاب و از آنها خواسته ...
بیشتر
مقدمه: پژوهش حاضر تعیین رابطه بین مکانیسمهای دفاعی و سبکهای هویت با تابآوری در اوایل و اواخر نوجوانی است. روش: پژوهش حاضر توصیفی از نوع همبستگی است. بر همین اساس، از بین کلیه دانشآموزان دبیرستانهای شهرستان جم در سال تحصیلی جاری، تعداد 300 نفر (150 دختر و 150 پسر)، با استفاده از روش نمونهگیری تصادفی ساده انتخاب و از آنها خواسته شد تا پرسشنامههای سبکهای هویت، مکانیسمهای دفاعی و مقیاس تابآوری را تکمیل نمایند. یافتهها: نتایج به طور کلی نشان داد که بین سبک هویت اطلاعاتی، سبک هویت سردرگم/اجتنابی و هنجاری با تابآوری رابطه مثبت و معناداری وجود ندارد. بین جرئت ورزی با تابآوری رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. بین سرسختی با تابآوری رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. بین مکانیسمهای دفاعی رشد یافته با تابآوری رابطه مثبت و معناداری وجود دارد. بین مکانیسمهای دفاعی رشد نایافته با تابآوری رابطه معناداری وجود ندارد. بین مکانیسم دفاعی روان آزرده با تابآوری رابطه منفی و معناداری وجود دارد. همچنین نشان داده شد که میانگین سبک هویت اطلاعاتی در اواخر دوره نوجوانی افزایش مییابد و بین نوجوانان دختر و پسر از نظر متغیرهای مورد مطالعه تفاوت معناداری وجود ندارد. نتیجهگیری: بر اساس نتایج تحقیق میتوان نتیجه گرفت که جرئت ورزی و سپس سرسختی و مکانیسمهای دفاعی رشد یافته مهمترین پیشبینهای تابآوری نوجوانان هستند..
روانشناسی تربیتی
حمیدرضا حاتمپور آذرخوارانی؛ منصوره بهرامی پور
چکیده
برنامه پرورش نوجوانان در دنیای امروزی با گوش دادن فعال و درک متقابل نوجوان دارای اهمیت است. لذا پژوهش با هدف اثربخشی برنامه پرورش نوجوان در دنیای امروزی براحساس تعلق، شایستگی، استقلال عاطفی و کفایت اجتماعی نوجوانان 13-15 ساله انجام شد. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون و پیگیری 45 روزه همراه با گروه آزمایش و کنترل بود. ...
بیشتر
برنامه پرورش نوجوانان در دنیای امروزی با گوش دادن فعال و درک متقابل نوجوان دارای اهمیت است. لذا پژوهش با هدف اثربخشی برنامه پرورش نوجوان در دنیای امروزی براحساس تعلق، شایستگی، استقلال عاطفی و کفایت اجتماعی نوجوانان 13-15 ساله انجام شد. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون- پس آزمون و پیگیری 45 روزه همراه با گروه آزمایش و کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه والدین نوجوانان 13-15 ساله شهر اصفهان مراجعه کننده به مراکز مشاوره فعال در حوزه کودک و نوجوان در بهار 1404 بود که به شیوه نمونه گیری دردسترس تعداد 40 والد انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه (20نفر) آزمایش و کنترل قرار داده شد. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه های احساس تعلق پارکر و همکاران (1979)، شایستگی اجتماعی کوهن و رسمن (1972)، کفایت اجتماعی فلنر و همکاران (۱۹۹۰)، استقلال عاطفی استنبرگ وسیلوربرگ(1986) بود. گروه آزمایش طی 8جلسه 60 دقیقه ای برنامه پرورش نوجوان در دنیای امروزی کری و رودکین(2023) را دریافت و گروه کنترل مداخله ای دریافت نکرد. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از تحلیل واریانس با اندازه های تکراری استفاده شد. نتایج نشان داد برنامه پرورش نوجوان در دنیای امروزی بر احساس تعلق، شایستگی، استقلال عاطفی و کفایت اجتماعی نوجوانان 13-15 ساله موثر است(001/0 >p). بنابراین برنامه پرورش نوجوان در دنیای امروزی می تواند به عنوان راهبردی مناسب و نوین جهت ارتقاء مشکلات ناشی از دوران نوجوانی به کار گرفته شود. لذا به کارگیری برنامه پرورش نوجوان در دنیای امروزی در فرایند درمان پیشنهاد می گردد.
روانشناسی اجتماعی
سعیده مختاری دزداب؛ خدیجه اعراب شیبانی
چکیده
پژوهش حاضر جهت بررسی اثربخشی شفقت درمانی بر سبک های هویت و سبک های حل مسئله دانش آموزان دبیرستانی انجام شده است. روش تحقیق حاضر شبه آزمایشی و از نوع پیش آزمون – پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش حاضر دربرگیرنده دانش آموزان مقطع متوسطه دوم دبیرستان ناحیه 4 آموزش و پرورش شهر مشهد می باشد که در سال تحصیلی 1402-1401 در شهر مشهد ...
بیشتر
پژوهش حاضر جهت بررسی اثربخشی شفقت درمانی بر سبک های هویت و سبک های حل مسئله دانش آموزان دبیرستانی انجام شده است. روش تحقیق حاضر شبه آزمایشی و از نوع پیش آزمون – پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش حاضر دربرگیرنده دانش آموزان مقطع متوسطه دوم دبیرستان ناحیه 4 آموزش و پرورش شهر مشهد می باشد که در سال تحصیلی 1402-1401 در شهر مشهد مشغول به تحصیل می باشند. با توجه به جامعه آماری و با توجه به معیارهای ورود و خروج تعداد 30 نفر به روش نمونه گیری هدفمند از نوع در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی، 15 نفر در گروه آزمایش و 15 نفر در گروه کنترل قرار گرفتند و اثربخشی شفقت درمانی بر گروه آزمایش اجرا گردید. ابزارهای مورد استفاده؛ پرسشنامه پرسشنامه سبک هویت برزونسکی (1992) و پرسشنامه سبک های حل مسئله توسط کسیدی و لانگ (1996) بود. تجزیه و تحلیل دادهها با تحلیل کوواریانس چندمتغیره و نرم افزار SPSS-27 انجام شد. نتایج نشان داد تفاوت میانگینهای تعدیل شده سبکهای هویت و حل مسأله دو گروه شفقت درمانی و کنترل در پس آزمون از نظر آماری معنادار است (01/0>P). اندازه تأثیر عضویت گروهی از 25/0 تا 78/0 در تغییر بود. بر اساس آنچه ذکر شد فرضیه پژوهش تأیید می شود بدین معنی که شفقت درمانی بر سبک های هویت و سبک های حل مسئله دانش آموزان دبیرستانی اثربخش است.
سرور خبازثابت؛ علی پولادی ریشهری؛ مولود کیخسروانی؛ محمد رضا بحرانی
چکیده
مقدمه: امروزه جراحی زیبایی به عنوان یکی از شایع ترین اعمال جراحی در سطح جهان مطرح بوده و عوامل مختلفی در این زمینه تاثیرگذار میباشند. هدف از پژوهش حاضر بررسی نقش میانجیگری تنظیم شناختی هیجان در رابطه بین طرحواره های ناسازگار اولیه و گرایش به مد با گرایش به جراحی زیبایی در زنان متقاضی جراحی زیبایی بود. روش: روش پژوهش حاضر همبستگی ...
بیشتر
مقدمه: امروزه جراحی زیبایی به عنوان یکی از شایع ترین اعمال جراحی در سطح جهان مطرح بوده و عوامل مختلفی در این زمینه تاثیرگذار میباشند. هدف از پژوهش حاضر بررسی نقش میانجیگری تنظیم شناختی هیجان در رابطه بین طرحواره های ناسازگار اولیه و گرایش به مد با گرایش به جراحی زیبایی در زنان متقاضی جراحی زیبایی بود. روش: روش پژوهش حاضر همبستگی از نوع مدلیابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیهی زنان متقاضی جراحی زیبایی مراجعه کننده به کلینیکهای زیبایی شهر بوشهر در سال 1399 بود. حجم نمونه متشکل از 400 نفر خانم بودند که به شیوه نمونهگیری در دسترس انتخاب گردیدند. ابزار جمعآوری اطلاعات شامل پرسشنامههای گرایش به جراحی زیبایی اعتمادی فر و امانی (1392)، نگرش به مد رضایی(1393)، طرحوارههای ناسازگار اولیه یانگ (2005) و تنظیم شناختی هیجان گارنفسکی (2001) بود. یافتهها: یافتهها نشانداد که متغیرهای گرایش به مد و طرحوارههای ناسازگار اولیه با میانجیگری تنظیم شناختی هیجان پیشبینیکننده گرایش به جراحی زیبایی در زنان بودند. همچنین یافتههای مدل ساختاری حاکی از معناداری ضرایب مسیر مستقیم گرایش به مد و طرحوارههای ناسازگار اولیه با تنظیم شناختی هیجان بود. نتیجهگیری: نتایج این پژوهش، میتواند برای رواندرمانگران و مشاوران در ارائه مشاوره تخصصی به زنان متقاضی جراحی پروتکلی مبنی بر اصلاح باورها و شناختهای غیرمنطقی و آموزش سبکهای مقابلهای جهت کاهش گرایش به مدگرایی و طرحوارههای ناسازگار اولیه و افزایش تنظیم شناختی هیجان معرفی نماید.
بهمن زندی؛ فاطمه یوسفی راد؛ سید محمود متشرعی
چکیده
نامشناسی شاخهای از زبانشناسی، یا از نظر کریستال(2008) شاخهای از معناشناسی است. نام شناسی را از منظرهای متفاوتی مورد مطالعه قرار دادهاند. این مقاله با معرفی رویکرد زبانشناسی شناختی اجتماعی، که خود ادامة منطقی رویکرد زبانشناسی شناختی و زبانشناسی اجتماعی است، به حوزة نامشناسی میپردازد. نامشناسی شـناختی اجتماعی را میتـوان ...
بیشتر
نامشناسی شاخهای از زبانشناسی، یا از نظر کریستال(2008) شاخهای از معناشناسی است. نام شناسی را از منظرهای متفاوتی مورد مطالعه قرار دادهاند. این مقاله با معرفی رویکرد زبانشناسی شناختی اجتماعی، که خود ادامة منطقی رویکرد زبانشناسی شناختی و زبانشناسی اجتماعی است، به حوزة نامشناسی میپردازد. نامشناسی شـناختی اجتماعی را میتـوان زیرمجموعة زبانشناسی اجتماعی شـناختی به شـمار آورد کـه درک کاربرد-بنیـاد از زبـان، تنـوع درون-زبانـی و بینازبانـی، مقولهبنـدی و سـرنمونها، الگـوی فرهنگـی، معنـای اجتماعـی و اثـر متقابـل زبـان، فرهنـگ، و ایدئولـوژی، جـزء مفهومهـای بنیادیـن آن هسـتند. البته باید اذعان داشت که اکثر مطالعات انجام شده در حوزة زبانشناسی شناختی، و حوزة جدیدتر و کمتر مطالعة شدة زبانشناسی شناختی اجتماعی، در حوزة مفهومشناسی هستند. لیکن به اذعان پژوهشگران این حیطه، تغییر زاویة توجه از مفهومشناسی به سوی نامشناسی از تحولات ضروری و اجتناب ناپذیر در زبانشناسی شناختی و زبانشناسی شناختی اجتماعی است. هدف این مقاله، با استفاده از روش پژوهش اسنادی، تلاشی در راستای ادامة این برنامة پژوهشی است که توسط زندی و احمدی(1395) آغاز شده است؛ با این تفاوت که، مقالة حاضر بیشتر به مطالعة اسامی عام که نمایندة یک مقوله هستند توجه دارد. مقالة حاضر چشمانداز دیگری را هم در این بحث میگشاید و آن تأکید بر رویکرد کاربرد-بنیاد در نامشناسی است. در تعبیر کاربردشناختی، نامشناسی به مطالعة انتخابهای واقعی واژگانی از میان مجموعة عبارات میپردازد و سؤالی که مطرح میکند این است که چه عواملی بر انتخاب یک عبارت خاص تأثیرگذار میباشند. این مقاله چنین نتیجهگیری میکند که انتخاب واژة مناسب برای یک مدلول خاص تحت تأثیر عوامل متعددی قرار دارد که در این میان نقش بافت از اهمیت فراوانی برخوردار است.
حبیبه خاتون قبادی؛ طیبه شریفی؛ احمد غضنفری؛ مریم چرامی
چکیده
مقدمه: پایین بودن خودکارآمدی و پرخاشگری در ﻫﻤﻪ فرهنگها دﯾﺪه میشود و از شایعترین ﻣﺸﮑﻼت در دانشآموزان ﻫﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﻧﺎراﺣﺘﯽ و ﭘﺮﯾﺸﺎﻧﯽ دﯾﮕﺮان ﺷﺪه و ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ ﺟﺎﻣﻌﻪ را ﻣﺨﺘﻞ میکنند. هدف از پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی آموزش گروهی مدیریت خشم و توانمندسازی روانی-اجتماعی بر پرخاشگری و خودکارآمدی ...
بیشتر
مقدمه: پایین بودن خودکارآمدی و پرخاشگری در ﻫﻤﻪ فرهنگها دﯾﺪه میشود و از شایعترین ﻣﺸﮑﻼت در دانشآموزان ﻫﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﻧﺎراﺣﺘﯽ و ﭘﺮﯾﺸﺎﻧﯽ دﯾﮕﺮان ﺷﺪه و ﺑﻬﺪاﺷﺖ رواﻧﯽ ﺟﺎﻣﻌﻪ را ﻣﺨﺘﻞ میکنند. هدف از پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی آموزش گروهی مدیریت خشم و توانمندسازی روانی-اجتماعی بر پرخاشگری و خودکارآمدی اجتماعی بود. روش: روش پژوهش آزمایشی با طرح پیش آزمون، پس آزمون با گروه کنترل همراه با مرحله پیگیری 2 ماهه بود. در این پژوهش جامعه آماری پژوهش حاضر کلیه دانشآموزان دختر دوره دوم متوسطه شهر تهران در سال تحصیلی 1400-1399 به تعداد 125110 نفر دختر بودند و با استفاده از روش نمونهگیری در دسترس تعداد 90 نفر از آنان انتخاب و در سه گروه (هر گروه 30 نفر) به صورت تصادفی جایگزین شدند. گروههای آزمایش تحت هر کدام 12 جلسه 90 دقیقهای آموزش مدیریت خشم و آموزش توانمندسازی روانی-اجتماعی قرار گرفتند؛ اما گروه کنترل هیچگونه مداخلهای دریافت نکردند و در لیست انتظار باقی ماندند. از پرسشنامه پرخاشگری و خودکارآمدی اجتماعی به منظور گردآوری اطلاعات استفاده شد. تجزیه و تحلیل اطلاعات به دستآمده از اجرای پرسشنامهها از طریق نرمافزار SPSS نسخه 24 با تحلیل واریانس با اندازهگیری مکرر انجام شد. یافتهها: نتایج نشان داد هر دو درمان مذکور در مرحله پس آزمون و پیگیری نسبت به گروه کنترل اثربخشی معناداری بر کاهش پرخاشگری و افزایش خودکارآمدی اجتماعی دانشآموزان اعمال کردند (05/0>P). افزون بر این نتایج نشان دهنده آن بود که آموزش گروهی مدیریت خشم اثربخشتر از گروه توانمندی روانی-اجتماعی در کاهش پرخاشگری و افزایش خودکارآمدی اجتماعی بود(05/0>P). نتیجهگیری: میتوان نتیجهگیری کرد که، آموزش مدیریت خشم و توانمندی روانی-اجتماعی را به عنوان ابزارهای حمایتی و مؤثر جهت کاهش پرخاشگری و افزایش خودکارآمدی اجتماعی به شمار آورد و از آن به ویژه برای نوجوانان سود جست.
سید مجتبی عقیلی؛ آرزو اصغری؛ صغری حق شناس؛ میترا نمازی
چکیده
مقدمه: مدل درمان متمرکز بر طرحواره یانگ تلفیقی ابتکاری از رفتاردرمانی شناختی با گشتالت و روابط موضوعی رویکردهای روانکاوی محسوب میشود. پژوهش حاضر با هدف شناسایی اثر آموزش گروهدرمانی شناختی متمرکز بر طرحواره بر تعدیل طرحوارههای ناسازگار اولیه در دختران نوجوان از خانواده طلاق انجام پذیرفت. روش: پژوهش در چارچوب طرح نیمه ...
بیشتر
مقدمه: مدل درمان متمرکز بر طرحواره یانگ تلفیقی ابتکاری از رفتاردرمانی شناختی با گشتالت و روابط موضوعی رویکردهای روانکاوی محسوب میشود. پژوهش حاضر با هدف شناسایی اثر آموزش گروهدرمانی شناختی متمرکز بر طرحواره بر تعدیل طرحوارههای ناسازگار اولیه در دختران نوجوان از خانواده طلاق انجام پذیرفت. روش: پژوهش در چارچوب طرح نیمه آزمایشی پیشآزمون ـ پسآزمون با گروه گواه اجرا گردید. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه دختران نوجوان از خانواده طلاق در بهزیستی قائمشهر در سال 1397 بود که از بین آنها 40 نفر به صورت نمونه در دسترس انتخاب گردیده و به تصادف در دو گروه آزمایش و گواه جایگزین شدند. جهت گردآوری اطلاعات در این پژوهش از پرسشنامه طرحوارههای ناسازگار اولیه یانگ (1988) استفاده شد و مطابق با طرح آزمودنیها در دو مرحله قبل و بعد از اجرای آموزش گروهی به سنجش درآمدند. برنامه اجرایی به مدت 8 جلسه آموزش گروهی 90 دقیقهای برای گروه آزمایش اجرا شد اما گروه گواه، آموزشی دریافت نکرد. یافتهها: جهت تحلیل دادهها از تحلیل واریانس تک متغیری استفاده شده و یافتهها حاکی از آن بود که گروهدرمانی شناختی متمرکز بر طرحواره، بر حوزههای بریدگی/ طرد، خودگردانی و عملکرد مختل، محدودیتهای مختل و دیگر جهتمندی در دختران نوجوان از خانواده طلاق قائم شهر تأثیر دارد. نتیجهگیری: نتیجه پژوهش تأیید کننده اثربخشی طرحواره درمانی در اصلاح طرحوارههای ناسازگار بوده و قادر است دختران نوجوان از خانواده طلاق را در تعدیل طرحوارهها یاری نماید و میتواند به عنوان الگویی ثمربخش در مشاوران روانشناختی دختران مقیم بهزیستی مورد استفاده قرار بگیرد.
روانشناسی
هاجر صدیق؛ امید شکری؛ زینب اکرامیان
چکیده
در سالهای اخیر، مرور نتایج مطالعات شناخت اجتماعی در بافت مطالعاتی پیشبینی رفتارهای پرخاشگرانهی کودکان و نوجوانان، از نقش تفسیری شناخت اجتماعی در پدیدایی اشکالی از رفتارهای ناسازگارانه در آنها حمایت کرده است. مطالعة حاضر با هدف آزمون اثربخشی برنامة غنیسازی مهارتهای رابطة بینفردی بر همدلی، سازگاری و کنترل تکانه دانشآموزان ...
بیشتر
در سالهای اخیر، مرور نتایج مطالعات شناخت اجتماعی در بافت مطالعاتی پیشبینی رفتارهای پرخاشگرانهی کودکان و نوجوانان، از نقش تفسیری شناخت اجتماعی در پدیدایی اشکالی از رفتارهای ناسازگارانه در آنها حمایت کرده است. مطالعة حاضر با هدف آزمون اثربخشی برنامة غنیسازی مهارتهای رابطة بینفردی بر همدلی، سازگاری و کنترل تکانه دانشآموزان دختر انجام شد. در این پژوهش تمامتجربی با طرح پیشآزمون ـ پسآزمون با گروه کنترل و همراه با پیگیری، 34 دانشآموز دختر 8 تا 12 ساله در دو گروه آزمایش (17 دانشآموز) و کنترل (17 دانشآموز)، قبل و بعد از آموزش به سیاهة تکانش-گری (هیرسچفیلد، ساتا ـ اسمیت و روزنبرگ، 2013)، پرسشنامة مشکلات رفتاری راتر ـ نسخة معلم (راتر، 1967) و بهرة همدلی کودکان ـ نسخة والد (آیوآنگ، ویلرایت، آلیسون، اتکینسون، ساماراویرما و براون ـ کوهن، 2009)، پرسشنامة همدلی ـ نسخه معلم (جانبزرگی و نوری، 1393) و مقیاس سازگاری اجتماعی کودک ـ نسخه والدین (دخانچی، 1998) پاسخ دادند. از طریق 7 جلسه و هر جلسه 1 ساعت، برنامة آموزشی، به شیوه گروهی برای گروه آزمایش اجرا شد. نتایج تحلیل کواریانس در کوتاهمدت و بلندمدت نشان داد که برنامة آموزشی در افزایش نمرة پاسخدهی همدلانه(فرم والد و معلم) و سازگاری روانشناختی دختران (فرم والد) و در کاهش نمرة کلی تکانشوری آنها مؤثر بود. به طور کلی، نتایج مطالعه حاضر ضمن دفاع از مواضع نظری مدل سیپ نشان میدهد که مهارتهایی مانند ادراک مثبت از دیگران، احساسات مثبت برای دیگران، مهارتهای مدیریت تعارضات و مهارتهای تعامل بین-فردی در تامین مصونیت روانی کودکان و نوجوان از نقش مهمی برخوردار است.
فرشته حسنی؛ احمد علی پور؛ مجید صفاری نیا؛ علی رضا آقایوسفی
چکیده
مقدمه: استیگما مجموعه ای از نگرشهای پیش داورانه و رفتارهای تبعیض آمیز می باشد که باعث می شود شخص حامل برچسب خاص، از مقبولیت کامل اجتماعی محروم شود. این پژوهش با هدف بررسی استیگمای وابستگان در بستگان درجه یک و درجه دو افراد ناتوان صورت گرفته است. روش: طرح پژوهش توصیفی و از نوع علی- مقایسه ای بود. جامعه آماری پژوهش، تمام بستگان درجه ...
بیشتر
مقدمه: استیگما مجموعه ای از نگرشهای پیش داورانه و رفتارهای تبعیض آمیز می باشد که باعث می شود شخص حامل برچسب خاص، از مقبولیت کامل اجتماعی محروم شود. این پژوهش با هدف بررسی استیگمای وابستگان در بستگان درجه یک و درجه دو افراد ناتوان صورت گرفته است. روش: طرح پژوهش توصیفی و از نوع علی- مقایسه ای بود. جامعه آماری پژوهش، تمام بستگان درجه یک و درجه دو افراد ناتوانی را شامل می شد که تحت پوشش سازمان بهزیستی و یا مراکز بهداشت شهرستان مبارکه اصفهان بوده، و در پاییز سال 1398 در این شهرستان ساکن بودند. از این جامعه آماری تعداد 300 نفر با استفاده از روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند. پس از نمونه گیری، مقیاس استیگمای وابستگان ساخته چانگ و همکاران (2015) برای بررسی استیگما استفاده شد. یافته ها: بر طبق نتایج بدست آمده از مدل رگرسیون؛ درجه فامیلی، علت ناتوانی و سطح تحصیلات به طور معناداری در پیش بینی استیگمای وابستگان سهم داشتند. نتیجه گیری: وابستگی خانوادگی درجه یک، تحصیلات پایین تر و ناتوانی نوع اولیه(مادرزاد) از عوامل مربوط به افزایش خطر استیگمای وابستگان افراد ناتوان است.
روانشناسی شناختی
فاطمه علی پور؛ ابولفضل فرید؛ رامین حبیبی کلیبر؛ غلامرضا گلمحمدنژاد
چکیده
پژوهش حاضر باهدف ترکیب پژوهشهای انجامشده درزمینه تعیین اثربخشی مداخلات روانشناختی آموزشی و درمانی بر انعطافپذیری شناختی کودکان و نوجوانان ایرانی با روش فراتحلیل انجامشده است. جامعه آماری فراتحلیل حاضر پژوهشهای در دسترس در رابطه با اثربخشی مداخلات روانشناختی آموزشی و درمانی بر انعطافپذیری کودکان و نوجوانان است که ...
بیشتر
پژوهش حاضر باهدف ترکیب پژوهشهای انجامشده درزمینه تعیین اثربخشی مداخلات روانشناختی آموزشی و درمانی بر انعطافپذیری شناختی کودکان و نوجوانان ایرانی با روش فراتحلیل انجامشده است. جامعه آماری فراتحلیل حاضر پژوهشهای در دسترس در رابطه با اثربخشی مداخلات روانشناختی آموزشی و درمانی بر انعطافپذیری کودکان و نوجوانان است که در بین سالهای 1392 تا 1402 منتشرشدهاند. بر اساس ملاکهای تعریفشده ورود و خروج برای پژوهشهای اولیه و نیز تحلیل حساسیت 61 اندازه اثر از 43 مطالعه اولیه توسط نرمافزار CMA ویرایش 2مورد بررسی و تحلیل قرار گرفتند. یافته ها نشان داد که اندازه اثر خلاصه مدل تصادفی برابر با 964/1 بود که ازنظر آماری معنیدار بوده و بیانگر اثر مثبت مداخلات روانشناختی آموزشی و درمانی بر انعطافپذیری شناختی است. همچنین نتایج نشان داد بین انواع مداخله، ابزار پژوهش و سن و جنسیت آزمودنیها تفاوت معنیداری وجود دارد. درنتیجه با توجه به اثربخشی مطلوب ارائه مداخلات آموزشی و درمانی در راستای ارتقاء انعطافپذیری شناختی کودکان و نوجوانان، پیشنهاد می شود به منظور بهرهمندی از مزایای بالقوه آن در طول عمر، به عنوان یک ضرورت بیشازپیش مورد ملاحظه دست اندرکاران تعلیم و تربیت کودکان و نوجوانان قرار گیرد.
روانشناسی
مجید برادران؛ فرزانه رنجبر نوشری
چکیده
هدف اساسی مطالعه حاضر بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر حساسیت اضطرابی و همجوشی شناختی دانشجویان مبتلا به اختلال بدشکلی بدن بود. این مطالعه یک طرح نیمه آزمایشی با پیش آزمون و پس آزمون بود. جامعه آماری مطالعه حاضر، در برگیرنده دانشجویان دانشگاه پیام نور واحد املش در سال تحصیلی 1403-1402 بود. نخست، شرکت کنندگان با استفاده از ملاک ...
بیشتر
هدف اساسی مطالعه حاضر بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر حساسیت اضطرابی و همجوشی شناختی دانشجویان مبتلا به اختلال بدشکلی بدن بود. این مطالعه یک طرح نیمه آزمایشی با پیش آزمون و پس آزمون بود. جامعه آماری مطالعه حاضر، در برگیرنده دانشجویان دانشگاه پیام نور واحد املش در سال تحصیلی 1403-1402 بود. نخست، شرکت کنندگان با استفاده از ملاک های ورود و خروج غربال شدند. سپس، 40 دانشجوی مبتلا به اختلال بدشکلی بدن با روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل جای گرفتند (20 نفر در هر گروه). همه افراد مقیاس حساسیت اضطرابی (فلوید و همکاران، 2005) و همجوشی شناختی (گیلاندرز و همکاران، 2010) را تکمیل کردند. افراد در گروه درمان مبتنی بر تعهد و پذیرش در 8 جلسه بر اساس مدل هایز و همکاران (1999) تحت درمان قرار گرفتند و گروه کنترل هیچ درمانی را دریافت ننمود. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از روش آماری تحلیل کوواریانس چند متغیره استفاده شد. نتایج نشان داد بین دو گروه در حساسیت اضطرابی و همجوشی شناختی در سطح 01/0 تفاوت معناداری وجود دارد. درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد می تواند مداخله کارآمد برای کاهش حساسیت اضطرابی و همجوشی شناختی در دانشجویان مبتلا باشد.
روانشناسی اجتماعی
علی مصطفائی؛ صادق شیربیگی پور
چکیده
مقدمه: هدف از پژوهش حاضر تدوین مدل ساختاری پیش بینی شناخت اجتماعی براساس باورهای کاذب، ادراک شخصی و سوگیری انگیزشی با واسطهگری تئوری ذهن بود. روش: روش پژوهش توصیفی، همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری این پژوهش کلیه دانش آموزان مقطع متوسطه1 شهر ایلام در سال تحصیلی 401-1400 بودند که از بین آن ها 380 نفر به صورت نمونه ...
بیشتر
مقدمه: هدف از پژوهش حاضر تدوین مدل ساختاری پیش بینی شناخت اجتماعی براساس باورهای کاذب، ادراک شخصی و سوگیری انگیزشی با واسطهگری تئوری ذهن بود. روش: روش پژوهش توصیفی، همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری این پژوهش کلیه دانش آموزان مقطع متوسطه1 شهر ایلام در سال تحصیلی 401-1400 بودند که از بین آن ها 380 نفر به صورت نمونه گیری خوشه ای انتخاب شدند. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه شناخت اجتماعی نجاتی و همکاران (1397)، پرسشنامه تئوری ذهن بارون- کوهن و همکاران (2001)، پرسشنامه سوگیری انگیزشی پنتریج و همکاران (2002)، پرسشنامه ادراک شخصی شوستروم (1992) و پرسشنامه باورهای کاذب کاتلین و اپستاین (2003) بودند. پایایی و روایی پرسشنامه های مذکور از طریق تحلیل عاملی تأییدی مرتبه اول و دوم با نرم افزار لیزرل و مقدار CR و AVE مورد بررسی قرار گرفت و آزمون فرضیه های تحقیق براساس مدلیابی معادلات ساختاری (SEM) در دو حالت تخمین استاندارد و اعداد معناداری انجام شد. یافته ها: نتایج تحلیل دادهها نشان داد شاخصهای برازش مدل پیش بینی در وضعیت مطلوبی قرار دارد. نتایج تحلیل معادلات ساختاری حاکی از معناداری ضرایب مسیر مستقیم بین متغیرهای باورهای کاذب، ادراک شخصی و سوگیری انگیزشی با شناخت اجتماعی در مدل نهایی بود. همچنین بین تئوری ذهن و شناخت اجتماعی اثر مستقیم، مثبت و معنی داری دارد. در نهایت باورهای کاذب، ادراک شخصی و سوگیری انگیزشی از طریق متغیر میانجی بر شناخت اجتماعی اثر غیرمستقیم و معنی داری دارد. نتیجه گیری: بنابراین به کارگیری راهکارهای کاهش باورهای کاذب، ادراک شخصی و سوگیری انگیزشی و افزایش تئوری ذهن می تواند به افزایش شناخت اجتماعی در افراد منجر شود.
روانشناسی شناختی
فاطمه فولادی؛ حسین زارع؛ پریا سادات معراجی سعید
چکیده
هدف پژوهش حاضر بررسی رابطهی بین تجارب آسیبزای دوران کودکی و کارکردهای اجرایی با نقش واسطهای پردازش هیجانی بود. این پژوهش از نوع مطالعات همبستگی و مدل معادلات ساختاری بود. جامعه آماری پژوهش را تمامی دانشجویان شهر تهران تشکیل میداد که از این جامعه تعداد 270 نفر از دانشگاه الزهرا (س) با استفاده از نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند. ...
بیشتر
هدف پژوهش حاضر بررسی رابطهی بین تجارب آسیبزای دوران کودکی و کارکردهای اجرایی با نقش واسطهای پردازش هیجانی بود. این پژوهش از نوع مطالعات همبستگی و مدل معادلات ساختاری بود. جامعه آماری پژوهش را تمامی دانشجویان شهر تهران تشکیل میداد که از این جامعه تعداد 270 نفر از دانشگاه الزهرا (س) با استفاده از نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند. به منظور جمعآوری دادهها از پرسشنامه تجارب آسیبزای دوران دوران کودکی (برنشتاین و همکاران، 2003)، پرسشنامه مهارتهای اجرایی (استریت و همکاران، 2019) و مقیاس پردازش هیجانی (باکر و همکاران، 2007) استفاده گردید. دادههای جمعآوری شده با استفاده از آزمون همبستگی پیرسون و مدلسازی معادلات ساختاری با کمک نرمافزار Amos24 و SPSS22 تحلیل شدند. یافتههای این پژوهش حاکی از آن بود که رابطه بین تجارب آسیبزای دوران کودکی و کارکردهای اجرایی معنادار است. همچنین مدل نقش میانجی پردازش هیجانی در رابطه بین تجارب آسیبزای دوران کودکی و کارکردهای اجرایی از برازش مطلوبی برخوردار بود. نتایج بوت استرپ نیز حاکی از تاثیر تجارب آسیبزای دوران کودکی بر کارکردهای اجرایی از طریق نقش میانجی پردازش هیجانی بود. در نتیجه میتوان گفت که متغیر پردازش هیجانی نقش واسطهای معناداری در رابطه بین تجارب آسیبزای دوران کودکی و کارکردهای اجرایی دارد. بنابراین لازم است که از طریق اطلاع رسانی و آگاهی بخشی در زمینه پیامدهای شناختی منفی تجارب آسیبزای دوران کودکی در جهت پیشگیری یا مداخله زودهنگام در این زمینه اقدام کرد.
روانشناسی اجتماعی
اکرم ملک زاده
چکیده
هدف: عود اعتیاد موضوع چالش برانگیزی است که میتواند هزینههای متعدد فردی، اجتماعی و خانوادگی را به دنبال داشته باشد و ضرورت پرداختن به آنان بر هیچکس پوشیده نیست. ازاینرو پژوهش حاضر با هدف آزمون و مدلیابی عود اعتیاد در رابطه با صفات تاریک شخصیت با نقش میانجی ادراک بار بودن و احساس تعلق خنثی در زنان انجام شد. روش: مطالعه حاضر توصیفی- ...
بیشتر
هدف: عود اعتیاد موضوع چالش برانگیزی است که میتواند هزینههای متعدد فردی، اجتماعی و خانوادگی را به دنبال داشته باشد و ضرورت پرداختن به آنان بر هیچکس پوشیده نیست. ازاینرو پژوهش حاضر با هدف آزمون و مدلیابی عود اعتیاد در رابطه با صفات تاریک شخصیت با نقش میانجی ادراک بار بودن و احساس تعلق خنثی در زنان انجام شد. روش: مطالعه حاضر توصیفی- پیمایشی از نوع کاربردی بود. جامعه آماری شامل 200 نفر از زنان دچار عود اعتیاد بود، که با روش نمونه گیری در دسترس و با در نظر گرفتن معیارهای ورود و خروج انتخاب شدند. ابزار گردآوری پرسشنامه عود اعتیاد (2000)، پرسشنامه نیازهای بین فردی جهت بررسی تعلق خنثی و ادراک بار بودنet al(2012) Kimberly و پرسشنامه سهگانه تاریک شخصیت (Jonason& Webster,2010) استفاده شد. جهت تجزیه و تحلیل دادهها از معادلات ساختاری با استفاده از نرمافزار spss v.22 و pls استفاده شد. یافتهها حاکی از آن بود که اثر شخصیت خود شیفته بر عود اعتیاد 29/0، اثر شخصیت ماکیاویلی بر عود اعتیاد 19/0، اثر شخصیت سایکوتیک بر عود اعتیاد 68/0، اثر ادراک بار بودن بر عود اعتیاد 49/0، اثر احساس تعلق خنثی بر عود اعتیاد 53/0 گزارش شد. همچنین نقش میانجی ادراک بار بودن و احساس تعلق خنثی در رابطه بین شخصیت تاریک و عود اعتیاد تأیید شد. با توجه به پیچیدگی عود اعتیاد در زنان لازم است بر بهبود روابط بین فردی افراد دچار شخصیت تاریک تمرکز نمو.د بهبود روابط بین فردی جهت جلوگیری از احساس طرد شدگی و محرومیت عاطفی واجتماعی موثر است که منجر به کاهش احساس بار بودن و احساس تعلق خنثی می گردد. همچنین افزایش آگاهی اطرافیان در خصوص اهمیت حمایت آنان از افراد دچار عود اعتیاد می تواند در کاهش بازگشت آنان به اعتیاد موثر باشد.
علوم اعصاب شناختی
سعیده خسروی؛ سمیه حیثیت طلب؛ بیرجیت درنتل؛ رضا خسروآبادی؛ تورج هاشمی
چکیده
جهتگیری غالبیت اجتماعی، که نشاندهنده تمایل فرد به پذیرش سلسلهمراتب اجتماعی و برتری برخی گروهها بر دیگران است، میتواند بر نحوه تصمیمگیری افراد در شرایط پیچیده و نامشخص تأثیر گذارد. این پژوهش با هدف بررسی الگوهای عصبی و رفتاری مرتبط با تصمیمگیری تحت شرایط عدماطمینان در افراد با جهتگیری غالبیت اجتماعی مختلف انجام شده ...
بیشتر
جهتگیری غالبیت اجتماعی، که نشاندهنده تمایل فرد به پذیرش سلسلهمراتب اجتماعی و برتری برخی گروهها بر دیگران است، میتواند بر نحوه تصمیمگیری افراد در شرایط پیچیده و نامشخص تأثیر گذارد. این پژوهش با هدف بررسی الگوهای عصبی و رفتاری مرتبط با تصمیمگیری تحت شرایط عدماطمینان در افراد با جهتگیری غالبیت اجتماعی مختلف انجام شده است. محققان با مطالعهی فعالیت مغز 30 دانشجو، این موضوع را بررسی کردند. شرکتکنندگان در شرایط انتظار و عدم قطعیت، بازخوردهای مثبت و منفی دریافت کردند، در حالی که فعالیت مغز آنها با الکتروانسفالوگرافی (EEG) ثبت میشد. به طور خاص، ویژگیهای مرتبط با مؤلفهی N2 (دامنه و زمان تاخیر ) بررسی شد. نتایج رفتاری نشان داد که افراد با جهتگیری غالبیت اجتماعی بالا، در مقایسه با گروهی که جهتگیری غالبیت اجتماعی پایینی داشتند، زمان واکنش سریعتری از خود نشان دادند، به ویژه در شرایطی که نتایج تصمیمات به طور قطعی مشخص نبود. همچنین، گروه دارای جهتگیری غالبیت اجتماعی بالا میانگین دامنه N2 بزرگتری نسبت به گروه دارای جهتگیری غالبیت اجتماعی پایین داشتند. این یافتهها حاکی از آن است که سرعت تصمیمگیری در شرایط عدماطمینان، میتواند به عنوان یک شاخص زیستی بالقوه برای تمایلات فردی به تسلط اجتماعی تلقی شود. این کشف، علاوه بر تأیید ارتباط بین جهتگیری غالبیت اجتماعی و فرایندهای تصمیمگیری، میتواند در حوزههای مختلفی از جمله طراحی سیستمهای تصمیمگیری مبتنی بر هوش مصنوعی و توسعه استراتژیهای مدیریت رفتار اجتماعی کاربرد داشته باشد.
روانشناسی شناختی
محمد صادق عطایی؛ محمدحسین عبداللهی؛ جعفر حسنی؛ ولی اله رمضانی
چکیده
هدف این مطالعه بررسی تاثیر القای تجارب هیجانی بر عملکرد حافظه کاری با توجه به باورهای فراشناختی مثبت و منفی دانشجویان بود. پژوهش حاضر یک پژوهش نیمه آزمایشی از نوع پیشآزمون پسآزمون با گروه کنترل است. جامعه آماری پژوهش، دانشجویان دانشگاه خوارزمی بودند. 80 آزمودنی به روش غربالگری با پرسشنامه استاندارد فراشناخت ولز (1997) در 4 گروه باورهای ...
بیشتر
هدف این مطالعه بررسی تاثیر القای تجارب هیجانی بر عملکرد حافظه کاری با توجه به باورهای فراشناختی مثبت و منفی دانشجویان بود. پژوهش حاضر یک پژوهش نیمه آزمایشی از نوع پیشآزمون پسآزمون با گروه کنترل است. جامعه آماری پژوهش، دانشجویان دانشگاه خوارزمی بودند. 80 آزمودنی به روش غربالگری با پرسشنامه استاندارد فراشناخت ولز (1997) در 4 گروه باورهای فراشناختی مثبت بالا، مثبت پایین، منفی بالا و منفی پایین قرار گرفتند. از تحلیل واریانس با اندازهگیریهای مکرر برای تحلیل دادهها استفاده شد. بر اساس یافتههای پژوهش، درگروه دارای خصوصیات بالای باورهای فراشناختی مثبت، عملکرد حافظه کاری پس از القای هیجانی مثبت، به شکل معناداری افزایش یافت اما بعد از القای هیجان منفی تغییری در عملکرد حافظه مشاهده نشد. در گروه دارای خصوصیات پایین باورهای فراشناختی مثبت، عملکرد حافظه کاری پس از القای هیجانی مثبت، به شکل معناداری افزایش یافت و پس از القای هیجانی منفی به شکل معناداری کاهش یافت. در گروه دارای خصوصیات بالای باورهای فراشناختی منفی، عملکرد حافظه کاری پس از القای هیجانی مثبت تغییری نکرد اما بعد از القای هیجانی منفی، به صورت معنادای کاهش یافت. در گروه دارای خصوصیات پایین باورهای فراشناختی منفی حافظه کاری پس از القای هیجانی مثبت، به شکل معناداری افزایش یافت و پس از القای هیجانی منفی به شکل معناداری کاهش یافت. براساس نتایج مطالعه، عملکرد حافظه در افراد با باورهای فراشناختی مثبت، بیشتر تحت تاثیر تجارب هیجانی مثبت و در افراد با باورهای فراشناختی منفی وابسته به القای هیجانها منفی است.
روانشناسی شناختی
مونا صفاری نیا؛ مرتضی ترخان
چکیده
پژوهش حاضر با هدف تعیین تاثیر آموزش مفاهیم کارآفرینی بر تفکر خلاق و فراشناخت کودکان مقطع دبستان انجام شد. این پژوهش از نوع نیمه آزمایشی و با طرح پیشآزمون – پسآزمون با گروه کنترل بود. با استفاده از پرسشنامههای تفکر خلاق ولش و مک داوال (2002) و سنجش فراشناخت کودکان باکو و همکاران (2009) 30 نفر از دانشآموز پایه سوم ابتدایی که در سال ...
بیشتر
پژوهش حاضر با هدف تعیین تاثیر آموزش مفاهیم کارآفرینی بر تفکر خلاق و فراشناخت کودکان مقطع دبستان انجام شد. این پژوهش از نوع نیمه آزمایشی و با طرح پیشآزمون – پسآزمون با گروه کنترل بود. با استفاده از پرسشنامههای تفکر خلاق ولش و مک داوال (2002) و سنجش فراشناخت کودکان باکو و همکاران (2009) 30 نفر از دانشآموز پایه سوم ابتدایی که در سال تحصیلی 1401-1400 در مدارس ابتدایی منطقه 4 شهر تهران ثبت نام کردند، به طور تصادفی ساده انتخاب و به طور داوطلبانه در دو گروه آزمایشی و کنترل (15 نفر در هر گروه) جایگزین شدند. گروه آزمایشی 10 جلسه (هفته ای 3 جلسه) برنامه آموزش مفاهیم کارآفرینی را به طور گروهی دریافت کردند و گروه کنترل در این زمینه آزموشی دریافت نکرد. پس از اجرای مداخله، مجدداً تفکر خلاق و فراشناخت کودکان اعضای هر دو گروه اندازهگیری شد. از تحلیل کوواریانس چند متغیری (مانکوا) برای تحلیل دادهها استفاده شد. F محاسبه شده برای فرضیه اصلی و فرضیههای فرعی در رابطه با متغیرهای مورد مطالعه در هر دو گروه تفاوت معناداری نشان داد. این پژوهش در همگرایی با نتایج پژوهشهای مشابه، بیان کننده این واقعیت است که آموزش مفاهیم کارآفرینی بر تفکر خلاق و فراشناخت کودکان دانشآموزان نقش موثری دارد.کلید واژهها: مفاهیم کار آفرینی ، تفکر خلاق ، فراشناخت کودکان
روانشناسی اجتماعی
اسماعیل صدری؛ بهمن زردی؛ سعید خاکدال
چکیده
هدف پژوهش حاضر، بررسی خصوصیات روان سنجی مقیاس صمیمیت و فریبکاری آنلاین در دانشجویان بود. جامعه آماری این پژوهش را کلیه دانشجویان دانشگاه محقق اردبیلی که در سال تحصیلی 1403-1402 مشغول به تحصیل بودند، تشکیل میداد. نمونه پژوهش متشکل از 331 نفر (41 پسر و 290 نفر دختر) بود که به روش در دسترس انتخاب شدند. برای جمع آوری اطلاعات از مقیاس صمیمیت و فریبکاری ...
بیشتر
هدف پژوهش حاضر، بررسی خصوصیات روان سنجی مقیاس صمیمیت و فریبکاری آنلاین در دانشجویان بود. جامعه آماری این پژوهش را کلیه دانشجویان دانشگاه محقق اردبیلی که در سال تحصیلی 1403-1402 مشغول به تحصیل بودند، تشکیل میداد. نمونه پژوهش متشکل از 331 نفر (41 پسر و 290 نفر دختر) بود که به روش در دسترس انتخاب شدند. برای جمع آوری اطلاعات از مقیاس صمیمیت و فریبکاری آنلاین استانتون و همکاران (2016)، پرسشنامه پنج عاملی شخصیت فرم کوتاه (کاستا و مک کری، 1999) و مقیاس خودافشایی مجازی استفاده شد. جهت بررسی اعتبار مقیاس از روش همسانی درونی و برای بررسی روایی مقیاس از همبستگی خرده مقیاسهای پرسشنامه، و تحلیل عاملی تاییدی استفاده شد. نتایج نشان داد که ضریب آلفا برای عامل صمیمیت آنلاین 71/0 و برای فریبکاری آنلاین 75/0 به دست آمد. نتایج حاصل از شاخصهای برازش تحلیل عاملی تاییدی نشان داد که این مقیاس از برازش مناسبی برخوردار است (93/0=CFI، 90/0=NFI و 073/0=RMSEA). در نتیجه میتوان گفت که این مقیاس ابزار مناسبی جهت سنجش رفتار صمیمانه و فریبکارانه در فضای مجازی است
روانشناسی
اعظم اکرمی؛ احمد غضنفری؛ رضا احمدی
چکیده
هدف پژوهش حاضر تدوین و اعتباریابی بسته آموزش راهبردهای انگیزشی و مقایسه اثربخشی آموزش راهبردهای انگیزشی و آموزش تنظیم هیجان بر رشد اجتماعی دانشآموزان دختر دوره دوم متوسطه است. در بخش تدوین بستۀ آموزشی، نخست اهداف محتوی مناسب تهیه و در نهایت پس از اعمال نظر متخصصان این حوزه، بستۀ اموزشی تدوین گردید. میزان شاخص روایی (CVI) و نسبت روایی ...
بیشتر
هدف پژوهش حاضر تدوین و اعتباریابی بسته آموزش راهبردهای انگیزشی و مقایسه اثربخشی آموزش راهبردهای انگیزشی و آموزش تنظیم هیجان بر رشد اجتماعی دانشآموزان دختر دوره دوم متوسطه است. در بخش تدوین بستۀ آموزشی، نخست اهداف محتوی مناسب تهیه و در نهایت پس از اعمال نظر متخصصان این حوزه، بستۀ اموزشی تدوین گردید. میزان شاخص روایی (CVI) و نسبت روایی محتوا (CVR) برای تمامی هدفها در این بستۀ آموزشی بالا بود. از اینرو، بستۀ آموزش راهبردهای انگیزشی در 8 جلسۀ نود دقیقهای تدوین گردید. در بخش بررسی اثربخشی روش پژوهش حاضر، نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون-پسآزمون با پیگیری همراه با گروه گواه بود. جامعۀ آماری این پژوهش شامل کلیۀ دختران در حال تحصیل در دورۀ دوم متوسطه در شهر فولادشهر در سال تحصیلی 1402-1403 بود. ابزار جمعآوری اطلاعات پرسشنامه رشد اجتماعی وایتزمن بود. در تحلیل دادهها از آزمون تحلیل واریانس اندازگیری مکرر طرح آمیخته برای بررسی معنیداری اختلاف میانگین در گروهها استفاده شد. نتایج نشان داد که میانگین نمرات متغیر رشد اجتماعی به صورت (223/57=F ، 000/0= P) و میزان اثر 732/0 به دست آمد که بیانگر آن است که بین گروههای آزمایش و گواه تفاوت معناداری وجود دارد. همچنین، بین میانگین نمرات متغیرها در گروههای آزمایش با گواه تفاوت معناداری وجود داشته است (05/0> P)؛ به طوری که مشخص شد اثرگذاری دو روش آموزش راهبردهای انگیزش و تنظیم هیجان را بر رشد اجتماعی و مؤلفههای آن تایید میکند. روش آموزش راهبردهای انگیزشی در رشد اجتماعی به طور معناداری از روش تنظیم هیجان موثرتر بوده است و پایداری اثر آموزش تایید شد.
