نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• پردیس رئیس ¹
• حمیدرضا رضازاده بهادران ²
• شکوه نوابی نژاد ³
• فریبا حسنی ⁴

¹ دانشجوی دکترا، گروه مشاوره، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران .

² دانشیارعلوم تربیتی، گروه تربیت و مشاوره، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

³ استاد، گروه مشاوره خانواده، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.

⁴ دانشیار مشاوره، گروه روان شناسی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاداسلامی، تهران، ایران.

چکیده

این مطالعه با هدف تدوین مدل ساختاری اضطراب بر اساس باورهای غیرمنطقی با میانجی‌گری هوش هیجانی و تاب‌آوری در دانش‌آموزان دختر دوره متوسطه اول انجام شد. هوش‌هیجانی که به توانایی درک، ارزیابی و مدیریت هیجانات خود و دیگران اشاره دارد و تاب‌آوری، ظرفیت سازگاری با عوامل استرس‌زا، متغیر میانجی، فرض می‌شوند. روش پژوهش توصیفی-همبستگی با استفاده از مدل‌سازی معادلات‌ساختاری (SEM) است. جامعه آماری شامل دانش‌آموزان دختر دوره اول متوسطه منطقه 8 تهران در سال تحصیلی 1403-1402 بود که 353 دانش‌آموز به روش تصادفی خوشه‌ای به عنوان نمونه انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از مقیاس چندبعدی اضطراب کودکان (MASC)، مقیاس تاب‌آوری کودکان و نوجوانان (CYRM-28)، آزمون باورهای غیرمنطقی جونز (IBT) و مقیاس هوش‌هیجانی شوت (SSRI) جمع‌آوری شدند. تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS و AMOS انجام شد. یافته ها نشان داد مدل پیشنهادی پس از اصلاحات، ازبرازش مناسبی برخوردار است. باورهای غیرمنطقی اثر مستقیم معناداری بر اضطراب داشتند (001/0 p<و 494/0=β) .با این حال، هوش هیجانی (05/0 p>و 046/0β=-)و تاب‌آوری(05/0 p>و 005/0β=-) رابطه بین باورهای غیرمنطقی و اضطراب را میانجی‌گری نکردند. این یافته‌ها نقش برجسته باورهای غیرمنطقی در اضطراب نوجوانان را نشان می‌دهند و بر نیاز به مداخلات شناختی تأکید دارند. اگرچه هوش‌هیجانی و تاب‌آوری این رابطه را میانجی‌‌گری نکردند، اثرات محافظتی مستقیم آنها پتانسیل مداخلات مستقل را نشان می‌دهد. این نتایج می‌توانند در طراحی برنامه‌های مشاوره‌ای و آموزشی برای کاهش اضطراب در دانش‌آموزان دختر مؤثر باشند.

کلیدواژه‌ها

• اضطراب
• باورهای غیرمنطقی
• تاب‌آوری
• دانش آموزان دختر
• هوش هیجانی

موضوعات

• روانشناسی

عنوان مقاله [English]

Developing a Structural Model of Anxiety Based on Irrational Beliefs Mediated by Emotional Intelligence and Resilience in Female First-Cycle Secondary School Students

نویسندگان [English]

• pardis raees ¹
• Hamidreza Rezazadeh Bahadaran ²
• Shokoh navabinejad ³
• fariba hassani ⁴

¹ PhD student, Counseling Department, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.

² Associate Professor of Educational Sciences, Department of Education and Counseling, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.

³ Professor, Family Counseling Department, Faculty of Psychology and Educational Sciences, Kharazmi University, Tehran, Iran.

⁴ Associate Professor of Counseling, Department of Psychology, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.

چکیده [English]

This study aimed to develop a structural model of anxiety based on irrational beliefs  mediated by emotional intelligence and resilience in female junior high school students. Emotional intelligence, which refers to the ability to understand, evaluate, and manage one's own and others' emotions, and resilience, the capacity to adapt to stressors, are assumed to be the mediating variables. The research method was descriptive-correlational using structural equation modeling (SEM). The statistical population included Female junior high school students in Tehran's 8th district in the academic year 1402-1403, of which 353 students were selected as a sample using cluster random sampling. Data were collected using the Multidimensional Anxiety Scale for Children (MASC), the Child and Youth Resilience Measure (CYRM-28), the Jones’ Irrational Beliefs Test (IBT), and the Schutte’s Emotional Intelligence Scale (SSRI). ). Data analysis was performed using SPSS and AMOS software. The findings showed that the proposed model had a good fit after the modifications. Irrational beliefs had a significant direct effect on anxiety (β = 0.494, p < 0.001). However, emotional intelligence (β = −0.046, p > 0.05) and resilience (β = −0.005, p > 0.05) did not mediate the relationship between irrational beliefs and anxiety. These findings highlight the significant role of irrational beliefs in adolescent anxiety and emphasize the need for cognitive interventions. Although emotional intelligence and resilience did not mediate this relationship, their direct protective effects suggest  the potential for independent interventions. These results could be useful in designing counseling and educational programs to reduce anxiety in female students.

کلیدواژه‌ها [English]

• Anxiety
• Emotional Intelligence
• Female Students
• Irrational Beliefs
• Resilience